Prezydenckie weto zatrzymało nowelizację przepisów o ochronie małoletnich. Jakie zmiany planowano w „Lex Kamilek”, dlaczego budziły sprzeciw Rzecznika Praw Dziecka i co w praktyce oznacza to dla ochrony małoletnich w instytucjach kultury?

Proponowane zmiany w „Lex Kamilek”

Nowelizacja miała wprowadzić szereg ułatwień dla pracodawców i instytucji, które dopuszczają do kontaktu z dziećmi osoby z zewnątrz. Najważniejsze propozycje obejmowały:

  • możliwość odstąpienia od weryfikacji, jeżeli przy dzieciach obecny jest pracownik instytucji i sprawuje nad nimi nadzór,
  • prawo przekazywania sobie wyników weryfikacji pomiędzy różnymi instytucjami,
  • zwolnienie z opłat za zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego w wybranych sytuacjach,
  • stworzenie docelowo nowego rejestru, który miałby przyspieszyć weryfikację osób dopuszczanych do pracy z dziećmi.

Ochrona małoletnich po wecie Prezydenta – zastrzeżenia Rzecznika Praw Dziecka

Rzecznik Praw Dziecka uznał, że projektowane rozwiązania obniżają standard ochrony małoletnich i stwarzają realne zagrożenie. Wskazywał m.in. na:

  • ryzyko kontaktu dzieci z osobami skazanymi za ciężkie przestępstwa,
  • zastąpienie obowiązkowych zaświadczeń z KRK oświadczeniami składanymi przez kandydatów,
  • przerzucenie odpowiedzialności na obecnych pracowników, którzy „pilnują” dzieci,
  • utrzymanie obowiązku weryfikacji dla studentów odbywających praktyki przy jednoczesnym luzowaniu zasad dla wielu innych sytuacji,
  • nieskuteczność sankcji karnych za fałszywe oświadczenia jako alternatywy dla realnej weryfikacji,
  • szeroki sprzeciw środowiskowy wobec proponowanych zmian.

Co weto oznacza dla ochrony małoletnich w instytucjach kultury?

Zawetowanie ustawy oznacza, że obowiązują dotychczasowe, bardziej restrykcyjne przepisy. W praktyce instytucje kultury muszą:

  • nadal weryfikować wszystkie osoby dopuszczane do pracy z dziećmi, niezależnie od formy zatrudnienia czy współpracy,
  • samodzielnie przeprowadzać weryfikację – nie można korzystać z zaświadczeń „pożyczonych” od innego pracodawcy,
  • stosować obowiązujące standardy ochrony małoletnich i poddać je przeglądowi po dwóch latach.

Weto prezydenta rozwiązało też część wątpliwości interpretacyjnych. Dotychczas sugerowane przez niektórych specjalistów i pracowników ministerstw wyjątki należy traktować ostrożnie – raczej nie mają one obecnie zastosowania. Wyjątki mogą pojawić się dopiero w przyszłej nowelizacji.

Jak stosować przepisy „Lex Kamilek” w instytucjach kultury?

Zapraszamy do przeczytania artykułu i obejrzenia krótkiego bezpłatnego szkolenia na temat standardów ochrony małoletnich i dopuszczania osób do pracy z dziećmi.